شمرون ، شمیران و معرفی محله های شمیران،مذهبی ، علمی ، پزشکی ، آموزشی ، کامپیوتر

آیت الله سید محمد رضا گلپایگانی

نویسنده :ع.ا نصر
تاریخ:دوشنبه هفدهم آذر 1393-09:21 ق.ظ



                                                          آیت‌الله سیدرضا گلپایگانی
«قبر مرا در كنار جاده قرار دهید كه گرد و غبار كاروان كربلا و زائران امام حسین (علیهالسلام) به هنگامی كه از اینجا میگذرند بر روی قبرم بنشیند.»

آیت‌ الله سید محمدرضا گلپایگانی‌، در سال‌ ۱۳۱۶ق در روستای‌ «گوگد» از توابع‌ گلپایگان‌ در یک‌ خانواده‌ی‌ روحانی‌ به‌ دنیا آمد. پدرش‌ چون‌ وی‌ را با توسل‌ به‌ امام‌ رضا (ع‌) از خداوند در سنین‌ پیری‌ خواسته‌ بود، نامش‌ را محمدرضا نهاد (انصاری‌ قمی‌، ۱۵). وی‌ در سه‌سالگی‌ مادر و در نه‌ سالگی‌ پدر خود را از دست‌ داد. از پنج‌ سالگی‌ تحصیلات‌ خود را آغاز کرد. ابتدا نزد یکی‌ از علمای‌ زادگاهش‌ به‌ نام‌ آخوند ملا محمدتقی‌ گوگدی‌ مقدمات‌ را فرا گرفت‌. سپس‌ راهی‌ حوزه‌ی‌ علمیه‌ی‌ سلطان‌ آباد (اراک‌) شد که‌ آیت‌الله حائری‌ یزدی‌ آن‌ را تأسیس‌ کرده‌ بود (بگذار تا بگریم‌، ۵۲). در اندک‌ زمانی‌ از شاگردان‌ ممتاز او شد. با مهاجرت‌ آیت‌الله حائری‌ به‌ قم‌ در سال‌ ۱۳۴۰ق و انتقال‌ حوزه‌ی‌ علمیه‌ به‌ آن‌ شهر، وی‌ نیز راهی‌ قم‌ شد (انصاری‌ قمی‌، ۲۳-۳۲). در حوزه‌ی‌ علمیه‌ی‌ نجف‌ در درس‌ آیات‌: سید ابوالحسن‌ اصفهانی‌، نائینی‌ و آقا ضیاءالدین‌ عراقی‌ شرکت‌ کرد. پس‌ از انتقال‌ آیت‌الله بروجردی‌ به‌ حوزه‌ی‌ علمیه‌ی‌ قم‌ و قبول‌ مرجعیت‌ شیعه‌، در درس‌های‌ وی‌ حاضر شد تا جایی‌ که‌ یکی‌ از شاگردان‌ ممتاز و مورد اعتماد وی‌ گردید (بگذار تا بگریم‌، ۵۳). علاوه‌ بر این‌، وی‌ از محضر آیت‌الله سید محمد حسن‌ خوانساری‌، شیخ‌ محمد باقر گلپایگانی‌ و مسجد شاهی‌ اصفهانی‌ نیز استفاده‌ کرد (انصاری‌ قمی‌، ۳۰).

طرح‌ و اجرای‌ قانون‌ اصلاحات‌ ارضی‌ از سوی‌ دولت‌ جزو اولین‌ مسائلی‌ بود که‌ در این‌ دوره‌ مطرح‌ می‌شد. مراجع‌ تقلید ضمن‌ آنکه‌ با اجرای‌ آن‌ موافق‌ نبودند مخالفت‌ صریحی‌ هم‌ با آن‌ نداشتند. در نامه‌ای‌ که‌ آیت‌الله گلپایگانی‌ در جواب‌ تلگراف‌ حسن‌ ارسنجانی‌، وزیر کشاورزی‌ وقت نوشته،‌ به‌ این‌ موضوع‌ اشاره‌ دارد (اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ۱/۱۹).

تصویب‌ لایحه‌ی‌ انجمن‌های‌ ایالتی‌ و ولایتی‌ در مهر ۱۳۴۱ و زیر پا گذاشتن‌ بعضی‌ از اصول‌


اصول‌ اسلامی‌ نخست‌ موجب‌ اعتراض‌ مراجع‌ گردید. وی‌ در کنار سایر مراجع‌ طی‌ تلگراف‌هایی‌ به‌ شاه‌ و اسدالله علم‌، نخست‌وزیر وقت‌، مخالفت‌ این‌ اقدام‌ را با قوانین‌ اسلامی‌ ابراز داشت‌ (دوانی‌، ۳ و ۴/۴۴و ۴۷ و ۹۲ و ۹۳). با مخالفت‌ سراسری‌ علما و مراجع‌ کشور رژیم‌ ناگزیر به‌ عقب‌نشینی‌ شد. دیری‌ نگذشت‌ که‌ محمدرضا پهلوی‌ با اعلان‌ اصول‌ ششگانه‌ی‌ انقلاب‌ شاه‌ و مردم‌ (انقلاب‌ سفید) ـ که‌ بایستی‌ از طریق‌ رفراندوم‌ به‌ تصویب‌ می‌رسید ـ خود انجام‌ اصلاحات‌ مورد نظر آمریکا را برعهده‌ گرفت‌. از سوی‌ مراجع‌ و علما اعتراض‌ گسترده‌ای‌ با این‌ اقدام‌ صورت‌ گرفت‌ (رجبی‌، ۲۶۵). علی‌‌رغم‌ مخالفت‌ و تحریم‌،رفراندوم‌ در ۶ بهمن‌ برگزار شد. پافشاری‌ رژیم‌ در مخالفت‌ با موازین‌ شرعی‌ باعث‌ شد تا مراجع‌ تقلید با تشکیل‌ جلساتی‌ به‌ تبادل‌ نظر بپردازند. وی‌ در جلسه‌ای‌ که‌ به‌ تاریخ‌ ۲۱/۱۲/۱۳۴۱ در منزل‌ امام‌ خمینی‌ درباره‌ی‌ همین‌ موضوع‌ برگزار شده‌ بود، شرکت‌ داشت‌ (آرشیو مرکز اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ش‌ ب‌ ۲۰۲/۵۱-۵۰). با تبادل‌ نظر مراجع‌ تقلید عید سال‌ ۱۳۴۲ را اعلام‌ عزا نمودند. روز دوم‌ فروردین‌ مصادف‌ با سالگرد وفات‌ امام‌ صادق (ع‌) از سوی‌ وی‌ در مدرسه‌ی‌ فیضیه‌ی‌ قم‌ مجلس‌ ختمی‌ برگزار شده‌ بود که‌ با یورش‌ نیروهای‌ نظامی‌ و انتظامی‌ رژیم‌ به‌ خاک‌ و خون‌ کشیده‌ شد (خاطرات‌ و مبارزات‌ شهید محلاتی‌، ۴۷). در پی‌ این‌ حادثه‌، آیت‌الله گلپایگانی‌ با صدور اعلامیه‌ها و پاسخ‌ به‌ تلگرام‌ تسلیت‌ علم‌، به‌ شدت‌ به‌ این‌ اقدام‌ اعتراض‌ کرد (اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ۷۹) و به‌ همین‌ منظور پس‌ از ملاقات‌ و دیدار با امام‌ خمینی‌ دروس‌ خود را تعطیل‌ کرد (آرشیو مرکز اسناد، ش‌. ب‌ ۲۰۲/۱۰۶). دستگیری‌ و بازداشت‌ امام‌ خمینی‌ در نیمه‌ شب‌ ۱۵ خرداد باعث‌ قیام‌ عمومی‌ مردم‌ گردید. با اطلاع‌ مراجع‌ تقلید و علما از دستگیری‌ امام‌، در منزل‌ آیت‌الله گلپایگانی‌ تشکیل‌ جلسه‌ دادند و ضمن‌ تقبیح‌ این‌ عمل‌ خواستار آزادی‌ امام‌ شدند (رجبی‌، ۲۹۵). وی‌ با صدور اعلامیه‌ای‌ به‌ بازداشت‌ امام‌ خمینی‌ اعتراض‌ کرد (روحانی‌، ۱/۵۴۶).

در آبان‌ سال‌ ۱۳۴۲ حکومت‌، طیب‌ حاج‌ رضایی‌ و حاج‌ اسماعیل‌ رضایی‌ از فعالان‌ ۱۵ خرداد تهران‌ را طی‌ محاکمه‌ای‌ به‌ اعدام‌ محکوم‌ کرد. مراجع‌ در اعتراض‌ به‌ اعدام‌ آنها کلاس‌های‌ خود را تعطیل‌ کردند (آرشیو مرکز اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ش‌. ب‌۱۸۰۱۲۳). با سخنرانی‌ شدیداللحن‌ امام‌ خمینی‌ در آبان‌ ۱۳۴۳ علیه‌ کاپیتولاسیون‌، ساواک‌ وی‌ را دستگیر و به‌ ترکیه‌ تبعید نمود. آیت‌الله گلپایگانی‌ ضمن‌ سخنرانی‌ مفصلی‌ پیرامون‌ تبعید امام‌ انزجار خود را از این‌ اقدام‌ اعلام‌ کرد (بعثت‌، ۱۵). وی‌ پس‌ از تبعید نامه‌هایی‌ هم‌ به‌ امام‌ در ترکیه‌ ارسال‌ داشت‌ (اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ۲۶۹ و ۲۸۴). با تلاش‌ مراجع‌ جهت‌ اطلاع‌ از وضعیت‌ رهبر نهضت‌، ساواک‌ مجبور شد نمایندگانی‌ از سوی‌ علما و مراجع‌ به‌ ترکیه‌ جهت‌ دیدار با وی‌ اعزام‌ کند. از طرف‌ آیت‌الله گلپایگانی‌ فرزندش‌ سیدمهدی‌ گلپایگانی‌ عازم‌ ترکیه‌ شد (آرشیو مرکز اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ش‌ ب‌ ۶۰۶ ۵۵-۵۴). پس‌ از انتقال‌ امام‌ خمینی‌ از ترکیه‌ به‌ عراق طی‌ نامه‌ای‌ این‌ انتقال‌ را به‌ امام‌ تبریک‌ گفت‌ (روحانی‌، ۲/۲۳۱).

وی‌ در خرداد همان‌ سال‌ با ارسال‌ تلگرافی‌ به‌ محمدرضا پهلوی‌ نسبت‌ به‌ حکم‌ اعدام‌ اعضای‌ هیئت‌ مؤتلفه‌ و حبس‌ تعدادی‌ از زندانیان‌ سیاسی‌ اعتراض‌ نمود و تقاضا کرد تا آنها بخشیده‌ شوند (همان‌ ۵۴ش‌. پ‌ ۶۰۰۵ ). پس‌ از تبعید امام‌ از ایران‌ رژیم‌ تلاش‌ نمود برگزاری‌ امتحانات‌ حوزه‌ی‌ علمیه‌ را به‌دست‌ گیرد تا کنترل‌ بیشتری‌ بر روی‌ طلاب‌ داشته‌ باشد. آیت‌الله گلپایگانی‌ در مقابل‌ این‌ عمل‌ با اقدامات‌ گسترده‌ مانع‌ اجرای‌ آن‌ شد (همان‌، ش‌ ب‌ ۲۲۴۳). در آبان‌ ۱۳۴۵ در مجلس‌ سنا قانون‌ حمایت‌ از خانواده‌ طرح‌ شد که‌ بر اساس‌ قوانین‌ اسلامی‌ نبود. وی‌ همراه‌ آیت‌الله مرعشی‌ نجفی‌ ضمن‌ سخنرانی‌ اعتراض‌آمیز علیه‌ این‌ قانون‌ در مسجد اعظم‌ قم‌، تلگرافی‌ به‌ رئیس‌ مجلس‌ شورای‌ ملی‌ و مجلس‌ سنا مخابره‌ کرد (همان‌، ش‌. ب‌۵۰-۶۰۶۴۷). ایشان‌ در تاریخ‌ ۲۸/۹/۱۳۴۵ طی‌ نامه‌ای‌ به‌ محمدرضا پهلوی‌ از وضعیت‌ کشور، تمسخر قرآن‌، ترویج‌ آتش‌پرستی‌، فساد و فحشا، سوءنیت‌ رژیم‌ نسبت‌ به‌ روحانیت‌ و دخالت‌ بی‌مورد حکومت‌ در امور طلاب‌ انتقاد کرد (همان‌،۲۰-۲۲۴۱۶).

با آغاز جنگ‌ شش‌ روزه‌ی‌ اعراب‌ و اسرائیل‌ وی‌ ضمن‌ صدور اعلامیه‌ای‌ به‌ حمایت‌ از مسلمانان‌ پرداخت‌ (اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ۱/۳۱۶). در مناسبت‌های‌ مختلف‌ که‌ قرار بود در شهر قم‌ مراسم‌ و جشنی‌ برپا شود یا مقامی‌ از آنجا دیدن‌ کند، ایشان‌ با احضار رئیس‌ شهربانی‌ نسبت‌ به‌ کارهایی‌ که‌ خلاف‌ عفت‌ عمومی‌ بود هشدار می‌داد (همان‌،۶۹-۶۰۶۶۸، ۶۰۷۱۹). وی‌ در جریان‌ آتش‌سوزی‌ مسجدالاقصی‌ در تابستان‌ ۱۳۴۸ از سوی‌ نیروهای‌ اسرائیلی‌، ضمن‌ صدور اعلامیه‌ی‌ شدیداللحن‌ و ایراد سخنرانی‌ در مسجد اعظم‌ قم‌ به‌ این‌ اقدام‌ اعتراض‌ نمود (همان‌، ۴۷-۴۹). ساواک‌ برای‌ مقابله‌ با تکثیر اعلامیه‌های‌ وی‌ به‌ چاپخانه‌ی‌ تکثیرکننده‌ حمله‌ و آن‌ را تعطیل‌ کرد (همان‌، ش‌. ب‌۸۲-۱۳۰۸۳). با انتشار خبر شهادت‌ آیت‌الله سید محمدرضا سعیدی‌ در زندان‌، وی‌ با ارسال‌ نامه‌ای‌ به‌ آیت‌الله آشتیانی‌ خواستار تحقیق‌ در این‌ مورد شد (اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ج‌ ۱/۳۳۸). وی‌ آشکارا با برگزاری‌ جشن‌های‌ ۲۵۰۰ ساله‌ مخالفت‌ نمود (روحانی‌، ۳/۹۴۱). در بولتن‌های‌ ویژه‌ای‌ که‌ از سوی‌ ساواک‌ برای‌ مقامات‌ بلندپایه‌ی‌ حکومت‌ و خصوصاً محمدرضا پهلوی‌ تهیه‌ می‌شد، به‌ گزارش‌ دقیق‌ اعمال‌ و رفتار آیت‌الله گلپایگانی‌ پرداخته‌ می‌شد (ساواک‌ و روحانیت‌، ۳۱).

در پی‌ دستگیری‌ حنیف‌نژاد، سعید محسن‌ و بدیع‌زادگان‌، اعضای‌ مؤسس‌ سازمان‌ مجاهدین‌ خلق‌، از سوی‌ علمای‌ آذربایجان‌ آیت‌الله سید محمدعلی‌ قاضی‌ طباطبایی‌ اقدامات‌ زیادی‌ جهت‌ جلوگیری‌ از اعدام‌ آنها صورت‌ گرفت‌ که‌ از جمله‌ی‌ این‌ اقدامات‌ به‌ ارسال‌ نامه‌هایی‌ به‌ مراجع‌ تقلید می‌توان‌ اشاره‌ کرد. از جمله‌ آیت‌الله گلپایگانی‌ در جوابیه‌ی‌ خود که‌ به‌ صورت‌ اعلامیه‌ چاپ‌ و تکثیر شد، به‌ این‌ تصمیم‌ حکومت‌ اعتراض‌ کرد (همان‌، ۵۰). با رشد و گسترش‌ نفوذ بهائیان‌ در عرصه‌های‌ مختلف‌ سیاسی‌ ـ اقتصادی‌ کشور، آیت‌الله‌ گلپایگانی‌ فتواهای‌ متعددی‌ در تحریم‌ خرید کالاهای‌ متعلق‌ به‌ بهائیان‌ صادر کرد (همان‌، ۷۹-۷۳ش‌. ب‌ ۱۷۸). با آغاز جنگ‌ رمضان‌ بین‌ اعراب‌ و اسرائیل‌، وی‌ با صدور اعلامیه‌هایی‌ ضمن‌ محکوم‌ نمودن‌ اسرائیل‌ مردم‌ مسلمان‌ ایران‌ را به‌ کمک‌ مالی‌ به‌ آسیب‌ دیدگان‌ جنگ‌ تشویق‌ می‌کرد (اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ج‌ ۱/۳۶۴- ۳۶۲). به‌ دعوت‌ وی‌ مجلس‌ دعا و نیایش‌ در مسجد امام‌ شهر قم‌ برای‌ پیروزی‌ اعراب‌ تشکیل‌ شد که‌ در این‌ مجلس‌ فرزند وی‌ به‌ ایراد سخنرانی‌ پرداخت‌ (همان‌، ۵۰-۵۱ش‌. ب‌ ۶۰۸).

رژیم‌ بعثی‌ عراق در سال‌ ۱۳۵۳ اقداماتی‌ علیه‌ حوزه‌ی‌ علمیه‌ی‌ نجف‌ انجام‌ داد. وی‌ با ارسال‌ تلگراف‌ به‌ شخصیت‌های‌ ایرانی‌ و عربی‌ به‌ تجاوز حکومت‌ عراق اعتراض‌ نمود (اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ج‌ ۱/۳۸۳-۳۸۷). طلاب‌ حوزه‌ی‌ علمیه‌ی‌ قم‌ به‌ مناسبت‌ سالگرد ۱۵ خرداد در سال‌ ۱۳۵۴ در مدرسه‌ی‌ فیضیه‌ی‌ قم‌ متحصن‌ شدند که‌ شدت‌ عمل‌ نیروهای‌ امنیتی‌ را در پی‌ داشت‌. متعاقب‌ آن‌، اعلامیه‌ای‌ از سوی‌ مراجع‌ تقلید آیت‌الله مرعشی‌ و گلپایگانی‌ در اعتراض‌ به‌ حمله‌ی‌ نیروهای‌ امنیتی‌ رژیم‌ به‌ مدرسه‌ی‌ فیضیه‌ در ۱۷ خرداد ۱۳۵۴ صادر گردید (همان‌، ۳۲-۳۰ش‌. ب‌ ۱۲۸). وی‌ ضمن‌ آن‌ نامه‌ای‌ هم‌ به‌ آیت‌الله خوانساری‌ در همین‌ مورد نوشت‌ (ساواک‌ و روحانیت‌، ۱۳۱-۱۳۲).

در آذر ۱۳۵۴ از طرف‌ وی‌ نامه‌هایی‌ به‌ امام‌ موسی‌ صدر، علامه‌ محمد حسین‌ فضل‌الله و شیخ‌ محمد مهدی‌ شمس‌ الدین‌ در پشتیبانی‌ از مبارزات‌ مردم‌ مسلمان‌ لبنان‌ ارسال‌ شد (اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ج‌ ۱/۳۹۴-۳۹۶). علاوه‌ بر این‌ در بهمن‌ همان‌ سال‌ با صدور اعلامیه‌ای‌ از مردم‌ مسلمان‌ ایران‌ تقاضا کرد تا به‌ مردم‌ جنگ‌زده‌ی‌ لبنان‌ کمک‌ کنند (همان‌۷۴-۷۹ش‌ب‌ ۶۰۸). به‌ دنبال‌ تغییر تاریخ‌ هجری‌ شمسی‌ به‌ شاهنشاهی‌ در سال‌ ۱۳۵۵ طی‌ تلگرافی‌ به‌ شریف‌ امامی‌، رئیس‌ وقت‌ مجلس‌ سنا و مهندس‌ ریاضی‌ رئیس‌ شورای‌ ملی‌، این‌ اقدام‌ را محکوم‌ نمود (ساواک‌ و روحانیت‌، ۱۵۳-۱۵۴). وقوع‌ زلزله‌ در اوایل‌ سال‌ ۱۳۵۶ در اطراف‌ شهرکرد خساراتی‌ را به‌ بار آورد. وی‌ با اعزام‌ هیئتی‌ به‌ آن‌ مناطق‌ اقداماتی‌ جهت‌ مرمت‌ و نوسازی‌ اماکن‌ آسیب‌ دیده‌ انجام‌ داد (همان‌، ۱۸۲). شهادت‌ حاج‌ آقا مصطفی‌ خمینی‌ در اول‌ آبان‌ ایران‌ را سوگوار نمود. پس‌ از انتشار این‌ خبر وی‌ از اولین‌ مراجعی‌ بود که‌ به‌ این‌ مناسبت‌ مجلس‌ بزرگداشت‌ و ترحیم‌ منعقد کرد (انقلاب‌ اسلامی‌ به‌ روایت‌ اسناد ساواک‌، ج‌ ۱/۳ و ۶ ؛ ضمن‌ آنکه‌ طی‌ تلگرافی‌ به‌ امام‌ خمینی‌ این‌ فقدان‌ را تسلیت‌ گفت‌. مقاله‌ی‌ مندرج‌ در روزنامه‌ی‌ اطلاعات‌ تحت‌ عنوان‌ «ایران‌، استعمار سرخ‌ و سیاه‌» در مورخه‌ی‌ ۱۷ دی‌ علیه‌ امام‌، در سراسر ایران‌ عکس‌العمل‌ شدیدی‌ در پی‌ داشت‌، ولی‌ در قم‌ بلافاصله‌ بروز کرد. در روز بعد درس‌ و نماز جماعت‌ و منبر مراجع‌ تعطیل‌ گردید و جمعیت‌ به‌ سوی‌ منزل‌ آیات‌ حرکت‌ کرد. وقتی‌ طلاب‌ به‌ منزل‌ آیت‌الله گلپایگانی‌ رسیدند، وی‌ در اجتماع‌ آنها حاضر شد و ضمن‌ سخنانی‌ کوتاه‌ این‌ اهانت‌ را محکوم‌ کرد (مدنی‌، ۲/۲۴۷-۲۴۸). تظاهرات‌ ۱۹ دی‌ قم‌ از سوی‌ نیروهای‌ امنیتی‌ و انتظامی‌ به‌ شدت‌ سرکوب‌ شد و چند نفر از طلاب‌ نیز شهید شدند که‌ این‌ امر باعث‌ اعتراض‌ شدید مراجع‌ تقلید شد. به‌ همین‌ مناسبت‌ جلساتی‌ تشکیل‌ و اعلامیه‌هایی‌ نیز صادر شد (انقلاب‌ اسلامی‌ به‌ روایت‌ اسناد ساواک‌، ج‌ ۲/۳۳-۳۴). چهلم‌ شهدای‌ ۱۹ دی‌ قم‌ هم‌ عزای‌ عمومی‌ اعلام‌ گردید (همان‌، ۳۳۱ و ۳۳۹).

سیل‌ تلگراف‌ و نامه‌ی‌ تسلیت‌ و اعتراض‌ به‌ این‌ اقدام‌ حکومت‌ به‌ سوی‌ مراجع‌ تقلید سرازیر بود و نامه‌های‌ متعدد وی‌ در جواب‌ به‌ این‌ ابراز تسلیت‌ها، در سراسر ایران‌ بازتاب‌ وسیعی‌ به‌ این‌ حادثه‌ می‌داد (اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ج‌ ۱/۴۱۱-۴۲۳). از سوی‌ مراجع‌ تقلید مراسم‌ چهلم‌ شهدای‌ قیام‌ ۱۹ دی‌ قم‌ در مسجد اعظم‌ برگزار شد که‌ مأموران‌ ساواک‌ گزارش‌ دقیقی‌ از آن‌ به‌ اداره‌ی‌ کل‌ سوم‌ ساواک‌ ارسال‌ کردند (انقلاب‌ اسلامی‌ به‌ روایت‌ اسناد ساواک‌، ج‌ ۳/۴۸). در این‌ روز مردم‌ تبریز با تظاهرات‌ گسترده‌ و بی‌سابقه‌ی‌ خود قیامی‌ دیگر آفریدند و شهادت‌ عده‌ای‌ دیگر، ایران‌ را سوگوارتر نمود. پس‌ از انتشار اخبار تبریز، از طرف‌ مراجع‌ تقلید مجلس‌ ختمی‌ در سوم‌ اسفند برای‌ شهدای‌ روز ۲۹ بهمن‌ در مسجد اعظم‌ قم‌ برگزار شد (همان‌، ۹۲). آیت‌الله گلپایگانی‌ با ارسال‌ نامه‌ای‌ به‌ علمای‌ تبریز جنایات‌ رژیم‌ را در این‌ شهر محکوم‌ کرد (اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ج‌ ۱/۴۳۱).

اواخر اسفند ۱۳۵۶ اسرائیل‌ مجدداً به‌ جنوب‌ لبنان‌ حمله‌ کرد. طلاب‌ حوزه‌ی‌ علمیه‌ی‌ قم‌ به‌ همین‌ مناسبت‌ به‌ منازل‌ مراجع‌ رفته‌ و خواستار اقدامی‌ از سوی‌ آنان‌ علیه‌ اسرائیل‌ شدند. در همین‌ راستا آیت‌الله گلپایگانی‌ با صدور اعلامیه‌هایی‌ به‌ زبان‌ فارسی‌ و عربی‌ ملت‌ ایران‌ را برای‌ به‌ کمک‌ مالی‌ به‌ مردم‌ لبنان‌ تشویق‌ نمود (همان‌،۴۳۷ـ۴۴۲-۴۴۵). دهم‌ فروردین‌ به‌ مناسبت‌ چهلم‌ شهدای‌ مردم‌ تبریز نیز از سوی‌ مراجع‌ عزای‌ عمومی‌ اعلام‌ و مجالس‌ متعددی‌ در سراسر کشور به‌ همین‌ مناسبت‌ برگزار شد. در مراسم‌ ختم‌، در مسجد اعظم‌ قم‌ فرزند وی‌ سید مهدی‌ گلپایگانی‌ به‌ سخنرانی‌ پرداخت‌ (انقلاب‌ اسلامی‌ به‌ روایت‌ اسناد ساواک‌، ج‌ ۴/۱۱۱ و ۱۲۰). در این‌ روز ـ چهلم‌ شهدای‌ قیام‌ ۲۹ بهمن‌ تبریز ـ شهر یزد شاهد حوادث‌ خونبار دیگری‌ بود. در فروردین‌ ۱۳۵۷ هیئتی‌ از طرف‌ او به‌ سرپرستی‌ فرزندش‌ همراه‌ کمک‌های‌ مالی‌ جهت‌ آوارگان‌ به‌ لبنان‌ اعزام‌ شد (انقلاب‌ اسلامی‌ به‌ روایت‌ اسناد ساواک‌، ج‌ ۵/۱۴).

چهلم‌ شهدای‌ قیام‌ مردم‌ یزد نزدیک‌ بود. پس‌ از مشورت‌ مراجع‌ در تاریخ‌ ۱۶/۲/۱۳۵۷ اعلامیه‌ی‌ مشترکی‌ به‌ امضای‌ مراجع‌ تقلید سه‌گانه‌ی‌ قم‌: مرعشی‌نجفی‌، شریعتمداری‌ و گلپایگانی‌ صادر شد که‌ روز ۱۹ اردیبهشت‌ را عزای‌ عمومی‌ اعلام‌ کرد (همان‌، ۱۰۰ و ۲۴۱ ). در همین‌ روز نیروهای‌ کماندو برای‌ زهرچشم‌ گرفتن‌ از مراجع‌ و طلاب‌، منزل‌ آیت‌الله شریعتمداری‌ و آیت‌الله گلپایگانی‌ را مورد حمله‌ قرار دادند که‌ به‌ شهادت‌ دو نفر انجامید. در این‌ حادثه‌ آیت‌الله گلپایگانی‌ دچار حمله‌ی‌ قلبی‌ شده‌ و در بیمارستان‌ بستری‌ گردید (همان‌، ۳۹۵). به‌ همین‌ مناسبت‌ در برخی‌ از شهرهای‌ کشور مجلس‌ دعا و نیایش‌ برای‌ بهبودی‌ وی‌ منعقد شد. این‌ اقدام‌ موج‌ خشم‌ و انزجار سراسری‌ علیه‌ حکومت‌ را گسترده‌تر کرد. به‌ همین‌ مناسبت‌ تلگرام‌ تسلیتی‌ از سوی‌ امام‌ خمینی‌ به‌ ایشان‌ مخابره‌ شد (اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ج‌ ۱/۴۶۷ ). وی‌ در تاریخ‌ ۱۷/۳/۱۳۵۷ اعلامیه‌ای‌ منتشر و ضمن‌ آن‌ با تشکر از کسانی‌ که‌ ابراز همدردی‌ کرده‌ بودند، دولت‌ و مأموران‌ آن‌ را به‌ خاطر حوادث‌ ۱۹ و ۲۰ اردیبهشت‌ شدیداً مورد حمله‌ قرار داد (ساواک‌ و روحانیت‌ / ۲۰۸). پس‌ از تحریم‌ برگزاری‌ جشن‌های‌ نیمه‌ی‌ شعبان‌ از سوی‌ امام‌ خمینی‌ به‌ دلیل‌ جنایت‌های‌ رژیم‌، وی‌ نیز با صدور اعلامیه‌ آن‌ را تحریم‌ کرد (اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ج‌ ۱/۴۸۸). پس‌ از وقایع‌ ۱۷ شهریور میدان‌ ژاله‌ی‌ تهران‌، وی‌ تلگرام‌ اعتراض‌آمیزی‌ به‌ جعفر شریف‌ امامی‌ نخست‌وزیر وقت‌ ارسال‌ کرد و ضمن‌ آن‌ اعلامیه‌ای‌ هم‌ در این‌ مورد انتشار داد (همان‌، ۸۷-۸۸ش‌. ب‌ ۶۰۸)

در پی‌ زلزله‌ی‌ طبس‌ در ۲۵ شهریور، آیت‌الله‌ گلپایگانی‌ فرزند خود را برای‌ کمک‌رسانی‌ به‌ مردم‌ آسیب‌دیده‌ روانه‌ی‌ طبس‌ کرد، ولی‌ در راه‌ بازگشت‌ فرزند وی‌ سید مهدی‌ گلپایگانی‌ در حادثه‌ی‌ تصادف‌ درگذشت‌. گفته‌ می‌شود مرگ‌ وی‌ مشکوک‌ بوده‌ است‌ (هفت‌ هزار روز تاریخ‌ ایران‌ و انقلاب‌ اسلامی‌، ۲/۹۴۰). در پی‌ محاصره‌ی‌ منزل‌ امام‌ خمینی‌ در نجف‌ از سوی‌ نیروهای‌ امنیتی‌ عراق، وی‌ تلگرافی‌ در اعتراض‌ به‌ این‌ اقدام‌ به‌ آیت‌الله سید محمدباقر صدر مخابره‌ نمود و پس‌ از استقرار امام‌ در فرانسه‌ همراه‌ مراجع‌ دیگر طی‌ اعلامیه‌ای‌ بر حمایت‌ و پشتیبانی‌ خود از نهضت‌ تأکید کردند (روزشمار انقلاب‌ اسلامی‌، ۶۶۰/۲۱۰). با شدت‌ گرفتن‌ اعتراضات‌ مردمی‌،

ایشان‌ به‌ تبعیت‌ از خط‌ سیر کلی‌ نهضت‌ با صدور اعلامیه‌ها و بیانیه‌های‌ مختلف‌ در صحنه‌ حضور فعال‌ داشت‌. در پی‌ فاجعه‌ی‌ مسجد جامع‌ کرمان‌ وی‌ همراه‌ سایر مراجع‌ هیئتی‌ برای‌ بررسی‌ این‌ واقعه‌ به‌ کرمان‌ اعزام‌ کرد (همان‌، ۴۱۱). از اقدامات‌ دیگر وی‌ می‌توان‌ به‌ ارسال‌ تلگراف‌ شدیداللحن‌ به‌ ارتشبد غلامرضا ازهاری‌ اشاره‌ کرد که‌ آیت‌الله گلپایگانی‌ درباره‌ی‌ کشتار مردم‌ شدیداً به‌ وی‌ اعتراض‌ نموده‌ است‌ (اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ۱/۵۷۳). هرچه‌ به‌ پیروزی‌ انقلاب‌ اسلامی‌ نزدیک‌تر می‌شد، اقدامات‌ رژیم‌ جهت‌ بر هم‌زدن‌ اتحاد مردم‌ با توسل‌ به‌ شیوه‌های‌ قومی‌ و مذهبی‌ شدت‌ می‌گرفت‌. در این‌ برهه‌ وی‌ با صدور اعلامیه‌های‌ متعدد اقشار مختلف‌ را به‌ هشیاری‌ در برابر نقشه‌ها و دسیسه‌ها دعوت‌ می‌کرد (همان‌، ۵۸۵ و ۶۰۶).

با روی‌ کار آمدن‌ دولت‌ شاهپور بختیار، آن‌ را غیرقانونی‌ اعلام‌ کرد (هفت‌ هزار روز… ۲/۱۰۸۶) و در اعلامیه‌ای‌ دیگر نمایندگان‌ مجلسین‌ و هیئت‌ دولت‌ و درجه‌داران‌ و افسران‌ ارتش‌ را برای‌ پیوستن‌ به‌ صفوف‌ ملت‌ و کناره‌گیری‌ از دولت‌ فراخواند (اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ۱/۶۴۵).

آیت‌الله گلپایگانی‌ پس‌ از پیروزی‌ انقلاب‌ اسلامی‌ به‌ رفع‌ و رجوع‌ مسائل‌ مربوط‌ به‌ مرجعیت‌ مشغول‌ بود تا اینکه‌ در شب‌ جمعه‌، ۱۸ آذر ۱۳۷۲ درگذشت‌ و در حرم‌ مطهر حضرت‌ معصومه‌(س) به‌ خاک‌ سپرده‌ شد.

جدشان حضرت اقا اباعبدالله در زندگی این بزرگوار نقش برجسته ای داشتند ایشان میفرمودند.

«قبر مرا در كنار جاده قرار دهید كه گرد و غبار كاروان كربلا و زائران امام حسین (علیهالسلام) به هنگامی كه از اینجا میگذرند بر روی قبرم بنشیند.»
آیتالله گلپایگانی میفرمود :
«پدرم بسیار مواظبت به خواندن زیارت عاشورا داشت و هر روز بالای پشت بام رفته و حضرت سیدالشهدأ (علیهالسلام) را با این زیارت شریفه زیارت میكرد.»

از وی‌ بیش‌ از ۳۰ اثر قلمی‌ بر جای‌ مانده‌ است‌ که‌ برخی‌ از آنها چاپ‌ شده‌ و برخی‌ هنوز به‌ چاپ‌ نرسیده‌ است‌.

قسمتی‌ از این‌ آثار به‌ قلم‌ خود وی‌ است‌ و برخی‌

دیگر تقریرات‌ دروس‌ وی‌ می‌باشد که‌ مهم‌ترین‌ آنها

عبارت‌اند از: کتاب‌ الشهادات‌، کتاب‌ الحج‌، کتاب‌ القضا، شرح‌ المکاسب‌.

منابع‌

۱٫ آرشیو مرکز اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، شماره‌ی‌ بازیابی‌ ۱۲۸، ۱۳۰، ۱۷۸، ۱۸۰، ۱۹۱، ۲۰۲، ۲۲۴، ۶۰۵، ۶۰۶، ۶۰۷، ۶۰۸، ۴۱۴

۲٫ اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ج‌ ۱، تهران‌، مرکز اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ۱۳۷۴

۳٫ انصاری‌ قمی‌، ناصرالدین‌، آیت‌الله گلپایگانی‌، فروغ‌ فقاهت‌، تهران‌، سازمان‌ تبلیغات‌ اسلامی‌، ۱۳۷۳

۴٫ انقلاب‌ اسلامی‌ به‌ روایت‌ اسناد ساواک‌، ج‌ ۱، ۳ و ۴و ۵، تهران، مرکز اسناد تاریخی‌ اطلاعات‌، ۱۳۷۶، ۱۳۷۸٫

۵٫ خاطرات‌ و مبارزات‌ شهید محلاتی‌، تهران‌، مرکز اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ۱۳۷۶

۶٫ دفتر ادبیات‌ انقلاب‌ اسلامی‌، روزشمار انقلاب‌ اسلامی‌، ج‌ ۲، تهران، حوزه‌‌ی هنری‌ سازمان‌ تبلیغات‌ اسلامی‌، ‌۱۳۷۸

۷٫ دوانی‌، علی‌، نهضت‌ روحانیون‌ ایران‌، ج‌ ۳، تهران‌، مرکز اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، چاپ‌ دوم‌، ۱۳۷۷

۸٫ رجبی‌، محمدحسن‌، زندگینامه‌ی‌ سیاسی‌ امام‌ خمینی‌، تهران‌، مرکز اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ۱۳۷۷

۹٫ روحانی‌، حمید، نهضت‌ امام‌ خمینی‌، ج‌ ۱ و ۲ و ۳، تهران‌، مرکز اسناد انقلاب‌ اسلامی‌، ۱۳۷۶

۱۰٫ ساواک‌ و روحانیت‌، بولتن‌های‌ نو برای‌ ساواک‌، تهران‌، دفتر ادبیات‌ انقلاب‌ اسلامی‌، ۱۳۷۱

۱۱٫ مدنی‌، جلال‌الدین‌، تاریخ‌ معاصر ایران‌، ج‌ ۲، قم‌، دفتر انتشارات‌ اسلامی‌، ۱۳۶۱

۱۲٫ مرکز گردآوری‌ و نشر آثار آیت‌الله گلپایگانی‌، بگذار تا بگریم‌، قم‌، دارالقرآن‌ الکریم‌، بی‌ تا

۱۳٫ هفت‌ هزار روز تاریخ‌ ایران‌ و انقلاب‌ اسلامی‌، زیر نظر غلامرضا کرباسچی‌، ج‌ ۲، بنیاد تاریخ‌ انقلاب‌ اسلامی ایران
لرگرفته از:



http://primpassa.strikingly.com/
یکشنبه دوم تیر 1398 10:39 ب.ظ

Whoa quite a lot of useful facts!
cialis y deporte best generic drugs cialis ou acheter du cialis pas cher cialis daily reviews cialis lilly tadalafi import cialis when will generic cialis be available cialis online nederland walgreens price for cialis dose size of cialis
http://porchtypo.strikingly.com/
یکشنبه دوم تیر 1398 07:18 ق.ظ

Lovely write ups, Regards.
order cialis from india non 5 mg cialis generici where cheapest cialis cialis efficacit cialis 10 doctissimo cialis 30 day sample price cialis wal mart pharmacy are there generic cialis cialis daily reviews cialis pas cher paris
http://fatepen.strikingly.com/
شنبه یکم تیر 1398 03:26 ب.ظ

Wonderful data, Thanks a lot.
cialis lilly tadalafi cialis savings card cialis et insomni ou trouver cialis sur le net sublingual cialis online cialis cipla best buy we like it cialis soft gel tadalafil 20 mg dose size of cialis cialis 10 doctissimo
http://ovmotu.strikingly.com/
جمعه سی و یکم خرداد 1398 10:55 ب.ظ

Seriously a good deal of fantastic knowledge.
cialis side effects dangers warnings for cialis precios de cialis generico viagra cialis levitra viagra vs cialis link for you cialis price cialis super acti deutschland cialis online prix de cialis cialis dose 30mg
http://desktersia.strikingly.com/
جمعه سی و یکم خرداد 1398 07:08 ق.ظ

With thanks! Quite a lot of advice.

weblink price cialis cialis 30 day sample wow cialis tadalafil 100mg cialis flussig cialis online 5 mg cialis pharmacie en ligne cialis preise schweiz cialis et insomni cialis vs viagra enter site very cheap cialis
Online cialis
پنجشنبه سی ام خرداد 1398 01:59 ب.ظ

Nicely put. With thanks.
american pharmacy cialis cialis coupon cialis 05 free cialis viagra vs cialis vs levitra overnight cialis tadalafil cialis price thailand prescription doctor cialis cialis tadalafil cialis tablets for sale
cialis coupon free trial
چهارشنبه بیست و نهم خرداد 1398 03:54 ق.ظ

Incredible all kinds of helpful info!
generic for cialis overnight cialis tadalafil best generic drugs cialis buy cialis online nz are there generic cialis non 5 mg cialis generici prices for cialis 50mg buy brand cialis cheap tadalafil 10 mg cost of cialis cvs
tadalafil generic vs cialis
سه شنبه بیست و هشتم خرداد 1398 05:07 ق.ظ

Useful information. Cheers!
cialis online holland enter site natural cialis cialis lowest price prices on cialis 10 mg cialis generico online link for you cialis price cialis generico safe site to buy cialis online we use it 50 mg cialis dose cialis manufacturer coupon
http://awmensand.strikingly.com/
دوشنبه بیست و هفتم خرداد 1398 02:10 ب.ظ

Kudos! An abundance of forum posts!

only now cialis 20 mg cialis pas cher paris walgreens price for cialis cialis canadian drugs cialis 05 viagra vs cialis vs levitra viagra vs cialis vs levitra cialis online holland walgreens price for cialis cialis 20 mg cut in half
http://brokcompno.strikingly.com/
یکشنبه بیست و ششم خرداد 1398 11:56 ب.ظ

You reported that well.
ou trouver cialis sur le net overnight cialis tadalafil cialis en 24 hora how much does a cialis cost cialis canada on line opinioni cialis generico cialis rckenschmerzen generic low dose cialis india cialis 100mg cost cialis coupons
cialis for daily use
یکشنبه بیست و ششم خرداد 1398 09:43 ق.ظ

Superb content. Thank you.
buy brand cialis cheap cialis 20mg preis cf cialis price in bangalore try it no rx cialis female cialis no prescription cialis 100 mg 30 tablet cialis free trial fast cialis online we recommend cialis info cialis 20 mg best price
Cialis prices
شنبه بیست و پنجم خرداد 1398 08:02 ب.ظ

You reported that very well!
40 mg cialis what if i take cialis 20 mg effectiveness cialis generico milano only best offers cialis use cialis in sconto cialis 5 mg para diabeticos deutschland cialis online cialis mit grapefruitsaft cialis sicuro in linea cialis arginine interactio
http://childcompjon.strikingly.com/
شنبه بیست و پنجم خرداد 1398 05:53 ق.ظ

You said it nicely.!
callus generic low dose cialis interactions for cialis cialis generique online prescriptions cialis low cost cialis 20mg if a woman takes a mans cialis cialis dosage recommendations cialis savings card pastillas cialis y alcoho
Cialis generic
جمعه بیست و چهارم خرداد 1398 03:46 ب.ظ

Cheers! Awesome stuff!
cialis 20mg preis cf cialis ahumada does cialis cause gout order generic cialis online cialis generico milano cialis tadalafil online canadian discount cialis when can i take another cialis cialis 5mg online cialis
Generic cialis
جمعه بیست و چهارم خرداد 1398 01:19 ق.ظ

Really all kinds of useful facts!
cialis 200 dollar savings card cuanto cuesta cialis yaho cost of cialis per pill cialis sans ordonnance cialis dose 30mg cialis generico in farmacia cialis ahumada buying cialis in colombia cialis arginine interactio cialis wir preise
http://tazopa.strikingly.com/
پنجشنبه بیست و سوم خرداد 1398 11:40 ق.ظ

Thanks, Lots of data!

prezzo cialis a buon mercato the best choice cialis woman we choice cialis uk cialis price thailand cialis tablets for sale cialis dosage amounts purchasing cialis on the internet wow look it cialis mexico acheter du cialis a geneve where to buy cialis in ontario
buying brand cialis online
چهارشنبه بیست و دوم خرداد 1398 09:38 ب.ظ

Nicely put, Thank you!
cialis efficacit look here cialis cheap canada cialis generico milano generic for cialis cialis generico in farmacia generic cialis at the pharmacy buy cialis online cheapest viagra vs cialis vs levitra cialis 20 mg effectiveness cialis rezeptfrei
cialisvie.com
دوشنبه بیستم خرداد 1398 10:01 ب.ظ

This is nicely expressed. .
tesco price cialis buy generic cialis side effects for cialis callus cialis tablets american pharmacy cialis cialis lowest price buying cialis overnight order cialis from india buy cialis cheap 10 mg
cialisvie.com
یکشنبه نوزدهم خرداد 1398 04:15 ب.ظ

You made your point pretty well..
cialis side effects venta cialis en espaa prezzo cialis a buon mercato generic cialis with dapoxetine safe site to buy cialis online cialis herbs how much does a cialis cost cialis rezeptfrei buying cialis overnight cialis purchasing
cialisvie.com
شنبه هجدهم خرداد 1398 10:37 ق.ظ

You definitely made the point.
5 mg cialis coupon printable best generic drugs cialis cialis pas cher paris only best offers cialis use precios de cialis generico cialis pills boards walgreens price for cialis interactions for cialis look here cialis order on line 5 mg cialis coupon printable
http://ukcanadianpharmacy.com/
شنبه بیست و چهارم فروردین 1398 04:53 ق.ظ

Truly a lot of great facts.
canadian pharmacy viagra brand buy viagra now most reliable canadian pharmacies online pharmacies in usa canadian prescription drugstore Canadian Pharmacy USA canadianpharmacyusa24h online pharmacies mexico canadian pharmaceuticals canada vagra
buy cialis uk
جمعه شانزدهم آذر 1397 10:27 ق.ظ

Awesome material. Thank you!
cialis 20 mg cost cialis pills price each buying cialis overnight only now cialis 20 mg order a sample of cialis cialis 5mg cialis flussig we choice free trial of cialis cialis et insomni purchasing cialis on the internet
buy tadalafil
پنجشنبه پانزدهم آذر 1397 03:16 ب.ظ

Regards, Useful information!
tadalafil 20 mg order a sample of cialis cost of cialis per pill buy cialis prices for cialis 50mg are there generic cialis cialis kamagra levitra generic cialis soft gels cialis 5 mg achat cialis en suisse
Cialis canada
چهارشنبه چهاردهم آذر 1397 07:22 ب.ظ

Nicely put, Thanks a lot!
cialis generico online when will generic cialis be available buy online cialis 5mg we like it cialis soft gel try it no rx cialis we like it cialis price enter site natural cialis cialis 20mg prix en pharmacie where cheapest cialis female cialis no prescription
buy cials online
چهارشنبه چهاردهم آذر 1397 05:39 ق.ظ

You suggested that effectively.
weblink price cialis click here to buy cialis cialis 30 day trial coupon cialis 20 mg buy cheap cialis in uk cheap cialis safe site to buy cialis online cialis generico cialis super kamagra viagra or cialis
Buy cialis online
سه شنبه سیزدهم آذر 1397 06:23 ب.ظ

You said it adequately..
cialis prices cialis para que sirve how much does a cialis cost cost of cialis cvs only now cialis for sale in us cialis australian price cialis vs viagra cialis 5 mg generic cialis at walmart cialis en 24 hora
Cialis canada
سه شنبه سیزدهم آذر 1397 07:13 ق.ظ

Nicely put. With thanks!
how much does a cialis cost cialis daily dose generic bulk cialis cialis daily dose generic cialis venta a domicilio cialis 5mg billiger generic cialis at walmart how to purchase cialis on line buying cialis overnight cialis dose 30mg
buy cheap cialis in canada
دوشنبه دوازدهم آذر 1397 07:14 ب.ظ

Reliable stuff. Cheers.
viagra cialis levitra cialis name brand cheap cialis generico lilly cialis prezzo al pubblico cialis bula prix de cialis cialis dosage recommendations import cialis cialis tablets australia generic cialis pill online
Buy generic cialis
دوشنبه دوازدهم آذر 1397 06:52 ق.ظ

Fantastic knowledge. Thanks a lot!
weblink price cialis trusted tabled cialis softabs acheter cialis kamagra buy cialis online nz acheter du cialis a geneve cialis prices effetti del cialis precios cialis peru discount cialis canadian drugs generic cialis
buy cialis pills
یکشنبه یازدهم آذر 1397 06:46 ب.ظ

Kudos! I enjoy it!
where to buy cialis in ontario weblink price cialis cialis y deporte viagra or cialis brand cialis nl cialis generico lilly cialis generic availability cialis for daily use cialis uk next day cialis 5 mg effetti collateral
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


نمایش نظرات 1 تا 30
ساخت وبلاگ در میهن بلاگ

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | ساخت وبلاگ صوتی صدالاگ | سوال و جواب و پاسخ | رسانه فروردین، تبلیغات اینترنتی، رپرتاژ، بنر، سئو | Buy Website Traffic